Dlaczego warto zarejestrować znak towarowy?

Sprzedaż udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością to transakcja, która na pierwszy rzut oka wydaje się prosta: strony rozmawiają, podpisują umowę i gotowe. W praktyce jednak każdy etap tego procesu kryje pułapki, które mogą spowodować nawet nieważność transakcji.

Nie jest więc sztuką podpisanie jakiejkolwiek umowy, ale umowy realizującej jej cel – prawidłową i sprawną sprzedaż udziałów. Bez turbulencji, bez konieczności wprowadzania planu naprawczego.

Z obserwacji Sawicki Legal wynika, że ta względnie prosta transakcja potrafi zaskoczyć strony, które podejmują się jej przeprowadzenia bez wsparcia profesjonalisty – o własnych siłach i bez odpowiedniego przygotowania. Co więcej, strony zdają sobie z tego sprawę o wiele za późno.

Ten przewodnik ma na celu wskazać, na co warto zwrócić uwagę przygotowując się do sprzedaży udziałów, jak zawrzeć umowę sprzedaży i o czym pamiętać po jej zawarciu. Jest skierowany zarówno do sprzedających, jak i do kupujących – bo choć ich interesy bywają rozbieżne, błędy proceduralne uderzają w obie strony.

Co tak naprawdę sprzedajesz – i czy na pewno masz do tego prawo?

Udziały sprzedaje wspólnik, nie spółka

To rozróżnienie może wydać się oczywistością, ale w praktyce bywa źródłem niepotrzebnych nieporozumień. Przedmiotem transakcji są udziały należące do konkretnego wspólnika. W uproszczeniu można powiedzieć, że umowa sprzedaży powoduje przeniesienie „statusu wspólnika" powiązanego z danymi udziałami. Nie jest natomiast sprzedawany majątek spółki ani jej przedsiębiorstwo – i spółka nie jest stroną umowy sprzedaży udziałów.

Oznacza to, że zanim dojdzie do transakcji, należy precyzyjnie ustalić, kto jest rzeczywistym właścicielem udziałów i czy nie ma przeszkód w ich sprzedaży.

KRS to punkt wyjścia, ale nie zawsze źródło aktualnej prawdy

Rejestr przedsiębiorców KRS zawiera informację o wspólnikach – jednak dane te bywają nieaktualne. Wynika to z faktu, że obowiązek zgłoszenia zmiany wspólnika do KRS spoczywa na zarządzie spółki, a nie na stronach transakcji, i nie zawsze jest realizowany. Zdarzają się przypadki, gdy w KRS figuruje poprzedni właściciel udziałów, podczas gdy faktycznie udziały nabyła już inna osoba.

Dlatego weryfikacja stanu właścicielskiego powinna wykraczać poza sam odpis z KRS. Właściwym podejściem jest prześledzenie historii transakcji na udziałach – tzw. łańcucha tytułu prawnego. Dopiero pełna ścieżka transakcji pozwala ustalić, czy sprzedający jest rzeczywistym właścicielem udziałów.

Czy udziały są wolne od obciążeń?

Udziały mogą być przedmiotem obciążenia – i ten aspekt również wymaga weryfikacji przed przystąpieniem do transakcji. Przed zakupem warto sprawdzić, czy udziały nie są obciążone, np.:

• zastawem rejestrowym lub zwykłym – ustanowionym np. na rzecz banku jako zabezpieczenie kredytu,
• zajęciem komorniczym – w ramach postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko wspólnikowi spółki.

Sprawdź ograniczenia, zanim cokolwiek podpiszesz

To etap, który najczęściej komplikuje transakcję – i o którym strony nagminnie zapominają. Ograniczenia w zbywaniu udziałów mogą wynikać z trzech głównych źródeł: umowy spółki, przepisów Kodeksu spółek handlowych oraz innych dokumentów korporacyjnych, takich jak umowy inwestycyjne czy porozumienia wspólników (shareholders' agreement).

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o porozumieniach wspólników, przewodnik możesz za darmo pobrać tutaj: POROZUMIENIE WSPÓLNIKÓW WORKBOOK

Zgoda spółki na zbycie udziałów

Kodeks spółek handlowych przewiduje w art. 182, że umowa spółki może uzależniać zbycie udziałów od zgody spółki. Zasadą kodeksową jest, że zgody udziela zarząd – chyba że umowa spółki stanowi inaczej (np. że decyzję podejmuje zgromadzenie wspólników albo rada nadzorcza). Przyjmuje się, że brak wymaganej zgody skutkuje bezskutecznością umowy sprzedaży.

Warto sprawdzić nie tylko to, czy zgoda jest wymagana, ale też kto jej udziela, w jakiej formie i w jakim terminie. Jeśli zarząd odmówi zgody, przepisy przewidują mechanizm sądowy umożliwiający zastąpienie tej zgody przez sąd w przypadku ważnych powodów.

Prawo pierwszeństwa

Prawo pierwszeństwa to jedno z częściej stosowanych ograniczeń w umowach spółek z o.o. Polega na tym, że przed zbyciem udziałów osobie trzeciej sprzedający jest zobowiązany zaoferować je najpierw pozostałym wspólnikom.

Mechanizm działa następująco: sprzedający informuje o zamiarze zbycia udziałów, wskazując cenę i warunki transakcji. Uprawnieni mają określony czas na skorzystanie z prawa pierwszeństwa. Dopiero po bezskutecznym upływie tego terminu sprzedający może swobodnie zbyć udziały osobie trzeciej. Naruszenie prawa pierwszeństwa może prowadzić do bezskuteczności transakcji.

Lock-up – coraz popularniejszy mechanizm blokujący zbycie udziałów

Lock-up to zakaz zbywania udziałów przez określony czas. W odróżnieniu od prawa pierwszeństwa ogranicza możliwość zbycia niezależnie od tego, komu i na jakich warunkach miałyby zostać sprzedane.

Mechanizm ten jest szczególnie popularny w umowach inwestycyjnych (np. po wejściu funduszu VC lub PE do spółki) oraz w umowach wspólników zawieranych przy zakładaniu spółki. Typowy okres lock-up wynosi od 12 do 36 miesięcy. Naruszenie lock-up również może prowadzić do bezskuteczności transakcji.

Praktyczna wskazówka: Jeśli w spółce występuje kilka ograniczeń jednocześnie, należy wziąć pod uwagę wszystkie. Wspólnik chcący sprzedać udziały w takiej spółce powinien zadbać o zgodę spółki, zastosować się do prawa pierwszeństwa, a w ogóle nie dokonywać sprzedaży w okresie obowiązywania lock-up.

W wyjątkowych sytuacjach mogą pojawić się również ograniczenia wynikające z przepisów szczególnych – np. nabycie udziałów przez cudzoziemca w spółce posiadającej nieruchomości może wymagać zezwolenia na podstawie ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, a nabycie udziałów w spółce posiadającej nieruchomości rolne – zastosowania procedury prawa pierwokupu KOWR.

{{widget51}}

Umowa sprzedaży udziałów – w jakiej formie i jakie ma to znaczenie?

Wymóg formy pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi

Zgodnie z art. 180 Kodeksu spółek handlowych umowa zbycia udziałów w sp. z o.o. musi zostać zawarta w formie pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi. Nie jest to forma aktu notarialnego – notariusz poświadcza jedynie autentyczność podpisów stron, a nie sporządza dokumentu jako takiego.

Niezachowanie tej formy skutkuje nieważnością umowy. Zwykłe podpisanie umowy bez wizyty u notariusza – nawet jeśli obie strony są zgodne co do wszystkich warunków – nie spowoduje przejścia udziałów na kupującego.

Tryb S24 – podpisanie umowy sprzedaży online

Przepisy dopuszczają zawarcie umowy sprzedaży udziałów za pośrednictwem systemu S24 (Portal Rejestrów Sądowych). W tym trybie umowa jest zawierana elektronicznie, z użyciem kwalifikowanego podpisu elektronicznego, podpisu zaufanego albo podpisu osobistego, na wzorcu generowanym w ramach platformy. Tryb S24 jest szybszy i tańszy – nie wymaga wizyty u notariusza. Ma jednak swoje ograniczenia: nie można swobodnie kształtować treści umowy sprzedaży.

Uwaga! Tryb S24 nie jest dostępny dla wszystkich sprzedających. Jest dopuszczalny wyłącznie wtedy, gdy umowa spółki z o.o. została zawarta w ramach S24 przy wykorzystaniu wzorca umowy i nie była nigdy zmieniana w inny sposób niż przez ten sam wzorzec. Jeśli umowa spółki była kiedykolwiek zmieniana poza S24 – z tego trybu nie należy korzystać.

Co powinna zawierać umowa sprzedaży udziałów?

Dobra umowa to nie umowa jak najdłuższa ani wyglądająca na jak najbardziej profesjonalną. Powinna być dostosowana do rzeczywistych potrzeb i ryzyka konkretnej transakcji – bez zbędnych postanowień, które w danym przypadku są bez znaczenia.

Minimalne elementy umowy to: oznaczenie stron, opis transakcji (kto komu sprzedaje ile udziałów i jakich, za jaką cenę) oraz – dla uniknięcia wątpliwości – postanowienie o jednoczesnym przeniesieniu udziałów na kupującego.

Umowa zawierana przez S24 zawiera jedynie dane identyfikujące strony, liczbę udziałów, spółkę, wartość nominalną udziałów oraz cenę sprzedaży.

Poinformuj spółkę o transakcji – obowiązek, o którym wszyscy zapominają

Obowiązek zawiadomienia spółki o przejściu udziałów

Skuteczne i ważne zawarcie umowy sprzedaży udziałów nie zamyka transakcji. Owszem, dochodzi wówczas do zmiany właściciela udziałów – ale to jeszcze nie wszystko. Zgodnie z art. 187 § 1 Kodeksu spółek handlowych, strony transakcji są zobowiązane zawiadomić spółkę o przejściu udziałów wraz z dowodem tego przejścia. Z tego powodu umowy sprzedaży sporządza się w jednym dodatkowym egzemplarzu – tak, żeby każda strona otrzymała swój egzemplarz, a dodatkowy trafił do spółki wraz z zawiadomieniem.

Do czasu zawiadomienia spółki wobec niej wspólnikiem pozostaje nadal sprzedający. Przeoczenie tego obowiązku prowadzi do sytuacji, w której nabywca płaci za udziały, ale formalnie pozostaje pozbawiony możliwości wykonywania praw wspólnika.

Obowiązek zgłoszenia powstania stosunku dominacji

Jeśli kupującym jest spółka handlowa i w wyniku transakcji uzyska większość głosów na zgromadzeniu wspólników, ciąży na niej dodatkowy obowiązek – zgłoszenie spółce faktu powstania stosunku dominacji (art. 6 ust. 1 KSH). Zawiadomienie należy złożyć w terminie dwóch tygodni od dnia powstania stosunku dominacji. Niedopełnienie tego obowiązku skutkuje zawieszeniem prawa głosu z udziałów reprezentujących więcej niż 33% kapitału zakładowego spółki zależnej.

Praktyczna wskazówka: Zawiadomienie spółki o przejściu udziałów i zgłoszenie stosunku dominacji (jeśli dotyczy) najlepiej przygotować równocześnie z umową sprzedaży – tak, żeby móc je złożyć niezwłocznie po podpisaniu dokumentów.

Rejestracja zmiany wspólnika w KRS – krok po kroku

Aktualizacja księgi udziałów – pierwszy krok

Księga udziałów to dokument prowadzony przez zarząd, w którym odnotowuje się m.in. liczbę i wartość nominalną udziałów każdego wspólnika oraz wszelkie zmiany w strukturze właścicielskiej. Procedowanie zmian wynikających ze sprzedaży powinno zacząć się od zawiadomienia spółki o przejściu udziałów, co powoduje konieczność aktualizacji księgi udziałów przez zarząd.

Wniosek o wpis zmian do KRS czy tylko złożenie aktualnej listy wspólników?

Sprzedaż udziałów nie zawsze wymaga złożenia do KRS wniosku o wpis zmian – czasami prawidłowe jest samo złożenie zaktualizowanej listy wspólników.

Po aktualizacji księgi udziałów zarząd jest zobowiązany złożyć do KRS podpisaną przez wszystkich członków zarządu aktualną listę wspólników, zawierającą ich dane: imię i nazwisko lub firmę (nazwę) oraz liczbę i wartość nominalną udziałów każdego z nich. Opłata sądowa za złożenie samej listy wynosi 40 zł.

Jeśli transakcja powoduje zmianę ujawnionych w KRS danych któregokolwiek ze wspólników, zamiast samej listy należy złożyć wniosek o zmianę danych w rejestrze (lista będzie wówczas jednym z załączników). Opłata sądowa w takim przypadku wynosi 250 zł.

Praktyczna wskazówka: Podczas aktualizacji danych wspólników zarządy spółek często pomijają [art. 38 pkt 8 lit. c ustawy o KRS], zgodnie z którym ujawnieniu w rejestrze podlegają wspólnicy posiadający samodzielnie co najmniej 10% kapitału zakładowego.

Inne obowiązki po transakcji – o tym też trzeba pamiętać

Podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC)

Sprzedaż udziałów podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych w wysokości 1% wartości rynkowej udziałów. Podatek płaci kupujący w terminie 14 dni od dnia zawarcia umowy, składając jednocześnie odpowiednią deklarację PCC we właściwym urzędzie skarbowym.

Podatek dochodowy sprzedającego

Sprzedający powinien sprawdzić, czy w jego przypadku nie powstanie obowiązek zapłaty podatku dochodowego od zysków kapitałowych w wysokości 19%.

Aktualizacja wpisu w CRBR 

Spółka z o.o. jest zobowiązana do aktualizacji danych w Centralnym Rejestrze Beneficjentów Rzeczywistych w terminie 14 dni (nie wlicza się sobót i dni ustawowo wolnych od pracy), jeśli zbycie udziałów wpływa na ustalenie beneficjenta rzeczywistego spółki.

Praktyczna wskazówka: Obowiązek aktualizacji danych w CRBR – podobnie jak aktualizacja danych w KRS – spoczywa na zarządzie spółki, nie na wspólnikach (ani sprzedającym, ani kupującym).

Częste błędy przy sprzedaży udziałów – i jak ich uniknąć

Pominięcie któregokolwiek z opisanych wyżej aspektów transakcji przekłada się na realne błędy, które stoją na przeszkodzie prawidłowej i sprawnej sprzedaży udziałów.

Błąd 1: Pominięcie weryfikacji ograniczeń w zbywaniu udziałów

Strony podpisują umowę z pominięciem wymogu uzyskania zgody spółki, prawa pierwszeństwa, klauzuli lock-up lub innych ograniczeń. → Przed transakcją należy zweryfikować, czy takie ograniczenia w danym przypadku nie występują.

Błąd 2: Błędna forma umowy sprzedaży udziałów

Strony podpisują umowę bez poświadczenia notarialnego lub błędnie stosują tryb S24 w sytuacji, gdy jest on niedopuszczalny. → Przed transakcją należy ustalić właściwą formę zawarcia umowy i upewnić się, że zostanie ona zachowana.

Błąd 3: Brak zawiadomienia spółki o przejściu udziałów

Żadna ze stron nie zawiadamia spółki o transakcji lub nie załącza do zawiadomienia egzemplarza umowy. → Po transakcji należy upewnić się, że prawidłowe zawiadomienie zostało złożone.

Błąd 4: Niezgłoszenie stosunku dominacji

Nabywca, który uzyskał pozycję dominującą, nie zgłasza tego faktu spółce w terminie. → Przed transakcją należy sprawdzić, czy dojdzie do powstania stosunku dominacji, i odpowiednio zaplanować zgłoszenie.

Błąd 5: Zaniedbanie kwestii podatkowych

Kupujący zapomina o PCC, sprzedający nie rozlicza podatku dochodowego od zysku ze sprzedaży. → Kwestie podatkowe warto zweryfikować jeszcze przed transakcją i przygotować dokumenty z wyprzedzeniem.

Podsumowanie – lista kontrolna sprzedaży udziałów w sp. z o.o.

Sprzedaż udziałów w spółce z o.o. to proces wieloetapowy, w którym każdy krok ma znaczenie. Poniższa lista kontrolna pozwoli Ci uporządkować działania – niezależnie od tego, czy sprzedajesz, czy kupujesz udziały:

• Krok 1: Zweryfikuj właściciela udziałów – sprawdź KRS, księgę udziałów i historię transakcji (łańcuch tytułu prawnego).
• Krok 2: Sprawdź obciążenia udziałów (np. zastaw, zajęcie komornicze).
• Krok 3: Zidentyfikuj wszystkie ograniczenia w zbywaniu udziałów (prawo pierwszeństwa, lock-up, zgoda spółki).
• Krok 4: Dopełnij procedur wynikających z ograniczeń (np. zaoferuj udziały uprawnionym z prawa pierwszeństwa, uzyskaj zgodę spółki).
• Krok 5: Wybierz właściwą formę umowy (forma pisemna z poświadczeniem notarialnym lub S24 – jeśli dopuszczalny) i zadbaj o treść adekwatną do okoliczności.
• Krok 6: Po zawarciu umowy zawiadom spółkę o przejściu udziałów.
• Krok 7: Zgłoś spółce powstanie stosunku dominacji (jeśli dotyczy).
• Krok 8: Monitoruj aktualizację księgi udziałów i danych wspólników w KRS przez zarząd.
• Krok 9: Zaadresuj PCC (kupujący) i podatek dochodowy (sprzedający).
• Krok 10: Monitoruj aktualizację danych w CRBR przez zarząd spółki.

Skonsultuj transakcję z Sawicki Legal

Sprzedaż udziałów w sp. z ograniczoną odpowiedzialnością to proces, w którym szczegóły mają ogromne znaczenie. Łatwo o błąd na którymkolwiek etapie – od weryfikacji ograniczeń, przez formę umowy, po rejestrację w KRS.

W Sawicki Legal kompleksowo obsługujemy transakcje zbycia i nabycia udziałów w spółkach z o.o. – od analizy dokumentów korporacyjnych, przez przygotowanie umowy, aż po rejestrację zmiany w KRS i dopełnienie wszystkich obowiązków porejestracyjnych.

Skontaktuj się z nami przed transakcją – nie po tym, jak coś pójdzie nie tak.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Stan prawny na dzień publikacji: sierpień 2026 r.

Wyobraź sobie: odkrywasz, że konkurent kopiuje Twój produkt, były pracownik wykorzystuje Twoje know-how, a może ktoś bezprawnie używa Twojej marki. Co robisz?

Wielu przedsiębiorców popełnia kardynalny błąd – czeka. W takich przypadkach powinno działać się jak najszybciej. Pierwszym krokiem jest profesjonalne wezwanie do zaprzestania naruszeń.

"Wezwanie przedsądowe to narzędzie biznesowe, nie tylko prawne. Dobrze napisane może zaoszczędzić firmie lata procesów i setki tysięcy złotych. Źle napisane - to strata czasu i pokazanie przeciwnikowi, że nie jesteśmy przygotowani do walki" -mówi radca prawny Damian Sawicki

Szybka analiza: kiedy masz pewność, że doszło do naruszenia?

Zanim wyślesz jakikolwiek dokument, powinieneś mieć pewność, co do tego, że doszło do naruszenia Twoich praw. Emocje to zły doradca zbiznesie. Dlatego w pierwszej kolejności warto przeanalizować sytuację i zadaj sobie następujące trzy pytania:

1.   Które z przysługujących Ci praw zostało naruszone?

2.   Czy masz dowody na to naruszenie?

3.   Jaka jest Twoja sytuacja prawna?

{{widget47}}

Jakie prawo zostało naruszone?

Prawa własności przemysłowej – silny tytuł do ochrony

Jeśli przysługują Ci prawa własności przemysłowej, to warto w pierwszej kolejności zastanowić się, czy działania innej osoby je naruszają?

Masz zarejestrowany znak towarowy, a konkurent używa go do oznaczania własnej działalności albo produktów? Być może inny producent wprowadza na rynek towary łudząco podobne do zarejestrowanego przez Ciebie wzoru przemysłowego? Trzeba w takim wypadku przeanalizować, czy takie działania wypełniają wszystkie niezbędne przesłanki naruszenia tych praw własności przemysłowej.

Co jeżeli naruszone zostało prawo, które nie zostało jeszcze zarejestrowane?

Nie zarejestrowałeś/aś swojej nazwy jako znaku towarowego lub wyglądu swojego produktu w celu uzyskania praw własności przemysłowej? Nie oznacza to jeszcze, że nie przysługuje Ci ochrona. Prawo niejednokrotnie chroni przedsiębiorców przed takimi działaniami niezależnie od dopełniania jakichkolwiek formalności.

W tym zakresie pomocne są szczególnie przepisy ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

Art. 3 tej ustawy definiuje czyn nieuczciwej konkurencji jako „działanie sprzeczne z prawem lub dobrymim obyczajami, jeżeli zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta”.

Dalsze przepisy tej ustawy ustanawiają przykładowe czyny nieuczciwej konkurencji takie jak, np.wprowadzające w błąd oznaczenie przedsiębiorstwa (art. 5), wprowadzające w błąd oznaczanie towarów lub usług (art. 10) czy naśladowanie wyglądu produktu (art.13).

Być może ktoś w nieuprawniony sposób posługuje się informacjami, które trzymasz w tajemnicy, np.wykorzystując Twój know-how? W takim przypadku także to ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji może stanowić podstawę Twoich żądań – w art. 11 ustanawia ona bowiem ochronę tajemnicy przedsiębiorstwa.

Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji nie jest zresztą jedynym aktem prawnym, który pozwala chronić Twoje dobra niematerialne bez uzyskania rejestracji.

Ktoś posługuje się nazwą identyczną do nazwy Twojej spółki? – być może doszło do naruszenia prawa do firmy chronionej na podstawie kodeksu cywilnego.

Ktoś kopiuje Twój produkt, którego projekt ma charakter twórczy? – być może projekt ten jest utworem chronionym prawem autorskim.

Jak odnaleźć się w gąszczu zagadnień? – zwróć się o pomoc do prawnika.

To samo zachowanie może jednocześnie naruszać kilka Twoich praw.

Jak widać zagadnienia naruszania praw do dóbr niematerialnych należą do wielowątkowych. Dlatego już na tym etapie warto zgłosić się do prawnika, który pomoże zidentyfikować dokładny charakter naruszenia Twoich praw.

Czy masz dowody naruszenia?

Absolutnie kluczowe jest zadbanie o możliwość udowodnienia, że do naruszenia doszło. Bezczynność w zabezpieczaniu dowodów może zniweczyćnawet bardzo silną pozycję prawną – to na Tobie jako kierującym żądania będzie ciążyła konieczność wykazania, że do naruszenia w ogóle doszło!

Co możesz zrobić? Oto kilka sugestii:

-     Zabezpiecz wszystko TERAZ – strony internetowe znikają, produkty są wycofywane z rynku,

-    Zrób kontrolne zakupy naruszających produktów i zachowaj potwierdzenie,

-    Rozważ sporządzenie u notariusza (zgodnie z art. 104 prawa o notariacie) protokołu otwarcia stron internetowych czy profili wmediach społecznościowych.

Czy mam pewną sytuację prawną?

Nawet jeśli wszystko wskazuje na to, że przysługujące Ci prawo zostało naruszone i jesteś w stanie to udowodnić, jest jeszcze wielepytań, na które odpowiedź może być konieczna przed obraniem kierunku działania.To pytania takie jak, np.:

1)  Czy uiszczone zostały opłaty za prawo ochronne na znak towarowy albo za prawo z rejestracji wzoru przemysłowego?

2)  Jeśli prawo został od kogoś nabyte – to czy doszło do tego w sposób prawidłowy?

3)  Czy naruszyciel działa na terytorium objętym zakresem obowiązywania prawa?

4)  Czy potencjalny przeciwnik nie ma jednak pierwszeństwa w używaniu oznaczenia?

5)  Czy istnieje ryzyko, że potencjalny przeciwnik podniesie zarzut nieważności prawa?

Na te i wiele innych okoliczności warto być z góry przygotowanym zanim rozpocznie się spór.

Elementy skutecznego wezwania do zaprzestania naruszeń

Wezwanie powinno być zwięzłe, precyzyjne, a przede wszystkim stanowcze – nie jest ono prośbą do naruszyciela, tylko instrumentem ochrony Twoich praw.

Struktura wezwania do zaprzestania naruszeń, która działa:

Dane stron

Pełne dane wzywającego i adresata – wraz z adresami inumerami stosownych rejestrów czy NIPami

Tytuł pisma

Jasno wskazujący z czym mamy do czynienia, np. „Wezwanie dozaprzestania naruszeń”.

Przedstawienie faktów

Powinno:

-     chronologicznie i zwięźle wskazywać, na czym polega wykryte przez wzywającego naruszenie.

-    wskazywać na fakty, które mogą być poparte dowodami

-    unikać ujawniania emocji i ocen.

Podstawa prawna żądań

Należy jasno wskazać o jaki przepis opieramy swoje żądania sformułowane w dalszej części wezwania. Będzie to na przykład:

1)  art. 296 prawa własności przemysłowej w przypadku naruszenia prawa ochronnego na znak towarowy.

2)  art. 79 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych w przypadku naruszenia autorskich praw majątkowych do utworu

3)  art. 18 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji wraz ze wskazaniem czynu nieuczciwej konkurencji, który zarzuca sięadresatowi – w przypadku czynów nieuczciwej konkurencji.

Jak formułowa żądania w wezwaniu do zaprzestania naruszeń?

Twoje żądania powinny być:

1) konkretne –nie wystarczy samo „żądam zaprzestania naruszeń”, ale trzeba konkretnie wskazać, np. „żądam zaprzestania dystrybucji produktu X i wycofania go z rynku”.

2) wykonalne –należy oznaczyć realny termin wykonania żądań.

3) mierzalne –ich wykonanie powinno dać się zweryfikować – warto zażądać także dowodu wykonania żądania.

Typowe żądania:

Zaprzestanie działań

Podstawowe i kluczowe żądanie, które zmierza do ukrócenia działań naruszyciela. Zależnie od okoliczności będzie ono polegało, np. na:

1) zaprzestaniu używania oznaczeń

2) usunięciu treści z Internetu(warto wskazać konkretne adresy URL, z których treści mają być usunięte)

3) wstrzymanie produkcji czys przedaży towarów naruszających prawa

Podjęcie działań naprawczych

Zmierzają one do zminimalizowania skutków już podjętych działań. Często będą do żądania, np.:

-     wycofania produktów z rynku w określonym terminie

-    publikacji oświadczenia o odpowiedniej treści – warto wskazać dokładną treść oświadczenia i bardzo dokładnie określić sposób w jakimiałoby być opublikowane

-    protokolarne zniszczenie przedmiotów naruszających prawa

Aspekt finansowy

W przypadku większości naruszeń możliwe będzie żądanie zapłaty pewnej sumy pieniężnej tytułem odszkodowania.

Przepisy, np. w odniesieniu do znaków towarowych (art. 296 ust. 1 pkt 2 p.w.p.) i wzorów przemysłowych (art.287 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. art. 292 ust. 1 p.w.p.) pozwalają na żądanie naprawienia szkody poprzez zapłatę sumy odpowiadającej opłacie licencyjnej, która byłaby należna tytułem udzielenia zgody na korzystanie ze znaku czy wzoru. Podobne uregulowanie znajdziemy w odniesieniu do naruszenia prawa autorskiego, a art. 79 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych pozwalana żądanie nawet dwukrotności należnej opłaty licencyjnej.

Warto zatem przed formułowaniem żądań finansowych przeprowadzić rozeznanie w stawkach licencyjnych za korzystanie z danego dobra.

Alternatywnie, można żądać naprawienia szkody na zasadach ogólnych – w takim wypadku należy wyliczyć szkodę, którą się poniosło w związku z naruszeniem. Jednak ze względu na złożoność stanów faktycznych, jest to często zadanie bardzo trudne.

Zabezpieczenie na przyszłość

Warto zażądać także zobowiązania się przez naruszyciela do niepowtarzania kolejnych naruszeń. Jeśli druga strona skłonna jest zastosować się do żądań lub podjąć negocjacje, często dobrym krokiem jest zawarcie ugody przedsądowej. W takim wypadku można uregulować z drugą stroną sposób w jaki naprawi ona naruszenie, udzielić jej licencji w zamian za stosowne wynagrodzenie oraz, co może ułatwić życie w przypadku ponownych konfliktów, uregulować odpowiedzialność stron, np. przez wprowadzenie kar umownych za kolejne naruszenia.

Co zrobić, jeśli wezwanie nie przyniesie skutku?

Brak reakcji lub odmowa nie kończy sprawy – przeciwnie, zazwyczaj dopiero ją zaczyna.

Szybkie podjęcie działań.

Jeśli naruszyciel nie przystępuje do realizacji żądań,zazwyczaj dalsze oczekiwanie nie ma sensu. Należy podjąć dalsze działania –zająć się przygotowywaniem pozwu i innymi krokami.

Zabezpieczenie roszczenia.

Konieczne jest rozważenie skierowania, jeszcze przedwszczęciem procesu, wniosku o zabezpieczenie roszczenia (w trybie art. 730 i nast. kodeksu postępowania cywilnego). W sprawach z zakresu własności intelektualnej, można także skierować wniosek o zabezpieczenie środka dowodowego – jest to szczególne cenne, jeśli są dowody, których nie byłeś lub nie byłaś w stanie zabezpieczyć samodzielnie, a które mogą, np. ulec zniszczeniu zanim zostaną zaprezentowane w postępowaniu sądowym.

Pozew

Ostatecznie koniecznym krokiem może okazać się skierowanie do sądu pozwu opartego o żądania uprzednio wystosowane w wezwaniu.

Kierowanie na tym etapie kolejnych wezwań zazwyczaj nie będzie miało zamierzonego skutku – może jedynie pokazywać przeciwnikowi brak determinacji w egzekwowaniu swoich praw. Inaczej może być, np. w przypadku, w którym naruszyciel spełnił część żądań po pierwszym żądaniu.

Podsumowanie

Zagadnienia związane z egzekwowaniem praw na dobrach niematerialnych takich jak nazwa, oznaczenie czy produkt są zagadnieniami skomplikowanymi, w których często krzyżuje się wiele różnych podstaw do dochodzenia roszczeń. Właściwe przygotowanie się do sporu już na etapie przygotowywania wezwania do zaprzestania naruszeń jest kluczowe dla późniejszego powodzenia.

‍

‍

Jednoosobowa działalność gospodarcza (JDG) to najpopularniejsza forma prowadzenia działalności gospodarczej w Polsce. Działalność taką łatwo i szybko założyć, nie jest to drogie, a forma ta w założeniu ma być najprostszą z możliwych.

W myśl zasady "coś za coś", JDG to nie tylko same zalety. Prostota tej formy decyduje jednocześnie o jej ograniczeniach, a zmieniające się okoliczności prowadzenia działalności gospodarczej takie jak skala czy wzrost świadomości biznesowej, mogą nie tylko stanowić dobry powód do rozważenia transformacji, ale wręcz ją wymuszać. Zmianą formy prowadzonej działalności warto zainteresować się zwłaszcza, jeśli chcesz rozwijać swój biznes i jednocześnie zadbać o zwiększenie ochrony własnego majątku.

Dlaczego powinieneś rozważyć zmianę jednoosobowej działalności gospodarczej w spółkę, czy w grę wchodzą wszystkie rodzaje spółek prawa handlowego i jak to w ogóle zrobić? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdziesz w tym artykule.

Co oznacza zmiana jednoosobowej działalności gospodarczej w spółkę?

Na samym początku warto ustalić co zmiana formy prowadzonej działalności gospodarczej ma oznaczać. Celem takiej zmiany jest zachowanie pewnej ciągłości prowadzonej działalności i jej substratów.

Możliwy zakres zachowania tych elementów zależeć będzie od wybranej ścieżki działania. W każdym razie będzie to oczywiście substrat osobowy - osoba fizyczna prowadząca dotąd jednoosobową działalność gospodarczą, ale chodzi też o m.in. o majątek czy umowy.

W jaki sposób można zmienić formę jednoosobowej działalności gospodarczej na spółkę?

{{widget34}}

Zmienić formę prowadzonej działalności gospodarczej z JDG w spółkę można w zasadzie na dwa sposoby:

1. poprzez przeniesienie przedsiębiorstwa z JDG na spółkę (aport)

W tym przypadku przedsiębiorca najpierw zakłada spółkę, a następnie wnosi do niej swoje przedsiębiorstwo aportem do spółki. Jest to możliwe, ponieważ w płaszczyźnie prawnej wnoszone w ten sposób przedsiębiorstwo jest po prostu zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:

1) oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);

2) własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;

3) prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;

4) wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;

5) koncesje, licencje i zezwolenia;

6) patenty i inne prawa własności przemysłowej;

7) majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;

8) tajemnice przedsiębiorstwa;

9) księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

W ramach tej formuły można przyjąć jeszcze pewne jej wariacje, takie jak aport jedynie zorganizowanej części przedsiębiorstwa (tzw. ZCP), aport tylko poszczególnych składników majątku przedsiębiorstwa, a nawet sprzedaż zamiast aportu. Zmiana formy prowadzonej działalności w opisanym tutaj trybie sama z siebie nie powoduje zaprzestania prowadzenia JDG, więc taką samą działalność, tyle że przy wykorzystaniu innych jej składników, lub po prostu działalność inną niż dotychczas, można nadal równolegle prowadzić jako jednoosobowy przedsiębiorca.

2. poprzez przekształcenie w spółkę w ramach procedury Kodeksu spółek handlowych

W tym przypadku spółka powstaje w związku z ustaniem JDG. Określenie tego procesu mianem przekształcenia jest nieprzypadkowe, ponieważ jest to właśnie przekształcenie przedsiębiorcy prowadzącego jednoosobową działalność (a właściwie formy prowadzenia przez niego działalności) w w spółkę. A to wszystko w ramach procedury opisanej w Kodeksie spółek handlowych.

Nie chodzi tutaj więc o oderwanie zorganizowanego zespołu składników przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej od przedsiębiorcy i przeniesienie go na spółkę, ale transformację jednej działalności w drugą. Przedsiębiorca przekształcany (podmiot A) staje się spółką przekształconą (podmiotem B) z chwilą wpisu spółki do rejestru przedsiębiorców KRS (podmiotu B). Wtedy też przedsiębiorca ten staje się wspólnikiem powstałej spółki.

W co można przekształcić JDG?

Rodzaj podmiotu, w jaki przedsiębiorca może się przekształcić, zależy od przyjętego sposobu działania. W formule aportu do wyboru są wszystkie formy spółek przewidziane w Kodeksie spółek handlowych, o ile osoba prowadząca jednoosobową działalność gospodarczą będzie w stanie taką spółkę najpierw założyć. W przypadku na przykład spółki jawnej, do jej utworzenia potrzeba co najmniej dwóch wspólników, dlatego taka samodzielna (jednoosobowa) zmiana JDG w spółkę jawną nie będzie możliwa - potrzebny będzie drugi wspólnik do założenia spółki, a to następnie umożliwi wniesienie do niej przedsiębiorstwa.

Natomiast w przypadku przekształcenia przedsiębiorcy prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczej, przepisy dopuszczają wyłącznie przekształcenie tej formy działalności gospodarczej w jednoosobową spółkę kapitałową, czyli spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, spółkę akcyjną albo prostą spółkę akcyjną. Oczywiście do takiej spółki następczo mogą dołączać kolejni wspólnicy/akcjonariusze.

Warto też zaznaczyć, że z technicznego punktu widzenia przekształceniem JDG w spółkę należałoby określać właściwie tylko ścieżkę, w której wykorzystana zostaje procedura opisana w Kodeksie spółek handlowych.

Co trzeba zrobić, żeby przekształcić formę prowadzonej działalności w spółkę?

Przekształcenie jednoosobowej działalności gospodarczej w spółkę w przypadku aportu wymaga zasadniczo:

1) założenia docelowej spółki do której składniki JDG miałyby zostać przeniesione, a więc zawarcie odpowiedniej umowy spółki i wpis spółki do rejestru przedsiębiorców KRS, przy czym trzeba tutaj pamiętać, że założenie spółki może wymagać zaangażowania notariusza (w zależności od rodzaju spółki),

2) przeniesienia składników przedsiębiorstwa do spółki' potrzebne do tego dokumenty oraz konieczność zaangażowania w tym celu np. notariusza zależne są od przyjętego sposobu przeniesienia (zasadniczo aport albo sprzedaż) i rodzaju składników.

W przypadku przekształcenia na podstawie przepisów Kodeksu spółek handlowych (art. 584[1] i następne), do przekształcenia wymaga się:

1) sporządzenia planu przekształcenia przedsiębiorcy wraz z załącznikami oraz opinią biegłego rewidenta;

2) złożenia oświadczenia o przekształceniu przedsiębiorcy;

3) powołania członków organów spółki przekształconej;

4) zawarcia umowy spółki albo podpisania statutu spółki przekształconej;

5) dokonania w rejestrze wpisu spółki przekształconej i wykreślenia przedsiębiorcy przekształcanego z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej.

Niektóre z tych dokumentów muszą zostać sporządzone w formie aktu notarialnego i dlatego konieczne jest zaangażowanie w procedurę nie tylko biegłego rewidenta, ale też notariusza.

Dlaczego warto przekształcić JDG w spółkę?

Zmiana formy prowadzonej działalności gospodarczej w spółkę niesie za sobą istotne korzyści, jak na przykład:

• rozdzielenie majątku osobistego od majątku spółki,
• dodatkowa ochrona osobistego majątku przedsiębiorcy (szczególnie w przypadku spółek kapitałowych),
• struktura właściwsza dla pozyskiwania inwestorów, partnerów biznesowych lub finansowania (w szczególności w przypadku spółek kapitałowych), ale też zaplanowania sukcesji w firmie rodzinnej,
• tzw. sukcesja praw i obowiązków - spółce przekształconej przysługują wszystkie prawa i obowiązki przedsiębiorcy przekształcanego, spółka przekształcona pozostaje co do zasady podmiotem w szczególności zezwoleń, koncesji oraz ulg, które zostały przyznane przedsiębiorcy przed jego przekształceniem (w przypadku przekształcenia zgodnie z przepisami Kodeksu spółek handlowych),
• spółka prawa handlowego często postrzegana jest jako bardziej wiarygodna forma prowadzenia działalności.

Wyzwania związane z przekształceniem JDG w spółkę

Przekształcenie działalności gospodarczej wiąże się też z pewnymi wyzwaniami, takimi jak:

• koszty przekształcenia (w zależności od sytuacji np. konieczność zaangażowania biegłego rewidenta, opłaty notarialne, koszty rejestracji w KRS),
• konieczność dopilnowania formalności, w zależności od przyjętej formuły złożoność procedury prawnej,
• potencjalna konieczność uzyskania zgód na przeniesienie praw lub obowiązków dotyczących przedsiębiorcy np. kontrahentów na przeniesienie (cesję) umów na tworzoną spółkę, organów na wydane zezwolenia (zasadniczo w przypadku procedury nie będącą przekształceniem w ramach przepisów Kodeksu spółek handlowych),
• wyższe koszty prowadzenia działalności gospodarczej w formie spółki.

Podsumowanie

Zmiana jednoosobowej działalności gospodarczej w spółkę to ważna decyzja, która może przynieść przedsiębiorcy wiele korzyści (np. o tym, że wspólnicy nie ponoszą odpowiedzialności za zobowiązania sp. z o.o. możesz przeczytać na naszym blogu Czy wspólnik spółki z o.o. może odpowiadać za jej długi?).

Swoje zalety ma zarówno formuła aportu przedsiębiorstwa do spółki, jak i przekształcenia na zasadach Kodeksu spółek handlowych i każda z tych ścieżek wymaga podjęcia odmiennych formalnych czynności. Wybór optymalnej metody działania zależy od różnych czynników, takich jak rozmiar biznesu, jego rodzaj czy plany rozwojowe i wymaga przemyślanego zaplanowania, dostosowanego do celów oraz możliwości przedsiębiorcy. Warto przy tym skorzystać z pomocy prawnika i doradcy podatkowego, aby w pełni zrozumieć konsekwencje i zalety różnych rozwiązań, także w kontekście danego przedsiębiorcy.

Dlatego jeśli interesujesz się przekształceniem w spółkę, ale zastanawiasz się, jaki rodzaj spółki byłby dla Ciebie właściwy oraz w jakiej formule przeprowadzić przekształcenie, ustal cele takiej transformacji, rozważ za i przeciw danego rozwiązania, zaplanuj szczegóły, a finalnie - przejdź do działania, zostań wspólnikiem swojej nowej spółki i rozwijaj swój biznes dalej!

‍